Stairs, balustrades, crystal walls, sema

12 บันได ระเบียง กำแพงแก้ว และองค์ประกอบรอบอาคาร

[ภาพอ้างอิงจากแหล่งภายนอก ไม่เผยแพร่บนเว็บ: บันไดข้างมณฑป]

บันไดนาค วัดพระธาตุลำปางหลวง

_{ภาพ: Ahoerstemeier · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons}

บันไดชันขึ้นปรางค์ประธานวัดอรุณ

_{ภาพ: Radosław Botev · CC BY 3.0 pl · Wikimedia Commons}

บันได

บันไดหน้าอาคารหรือฐานทักษิณ หันหน้าออกจากอาคาร คนเดินจากข้างนอกขึ้นมาหาอาคาร ขั้นบันไดตั้งฉากกับผนัง
พนักบันได / ราวบันได: ผนังเตี้ยสองข้างของบันได ปลายล่างมักเป็นนาค (ราวนาค) สิงห์ หรือยักษ์ทวารบาล
บันไดของฐานทักษิณวัดอรุณ: บันไดชั้นล่างอยู่ซ้ายขวาข้างฐานมณฑป และวิ่งขึ้นเข้าหาปรางค์ประธาน มีระเบียงหรือสะพานเชื่อมจากลานชั้น 1 ไปถึงหลังมณฑป บันไดชั้น 2 เริ่มจากบนสะพานนั้น (ตามผังกรมศิลปากร)
บันไดวัดอรุณชันมาก ลูกตั้งสูง ลูกนอนแคบ เพื่อให้ผู้ขึ้นก้มตัว ตามคติการขึ้นเขาพระสุเมรุ (ควรตรวจคำอธิบายเชิงคติ)

กำแพงแก้ว: กำแพงเตี้ยล้อมเขตอาคารสำคัญ หัวกำแพงมีบัวหรือลายกระจัง
พนักระเบียง / ลูกกรง: แถวลูกกรงหรือพนักประดับกระเบื้องที่ขอบฐานทักษิณ ที่วัดอรุณเป็นพนักต่อเนื่องตามแนวย่อมุม และเปิดช่องตรงบันได
เสาเม็ด / เสานางเรียง: เสาหัวเม็ดที่มุมกำแพงหรือหัวพนัก
ระเบียงคด: ทางเดินมีหลังคาล้อมรอบอุโบสถหรือเจดีย์

บันได: แผ่นซ้อนขนานผนัง แต่ละแผ่นสั้นลงทีละขั้น (ลูกตั้งอย่างน้อย 3.6 มม.) มีพนักสองข้าง ใช้ stairs_out, stair_steps, layers_per_step
พนักระเบียง: แถบตามขอบย่อมุม ขัดกันที่มุม และตัดเว้นช่องตรงบันได ใช้ outline_strips