---
title: "14 ประติมากรรมประดับ (Figures)"
title_en: "Decorative figures: atlantes, kinnari, guardians"
url: https://thai-art-knowledge.pages.dev/figures
updated: 2026-10-08
---

# 14 ประติมากรรมประดับ (Figures)

*[ภาพอ้างอิงจากแหล่งภายนอก ไม่เผยแพร่บนเว็บ: แถบเทวดาแบกที่ฐานมณฑปทิศวัดอรุณ (หมายเลข 6)]*

![เทวดาแบก มณฑปทิศวัดอรุณ](https://thai-art-knowledge.pages.dev/images/photos/wat_arun_mondop_deva_atlantes.jpg)

*ภาพ: Shesmax · CC BY-SA 4.0 · https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wat_Arun._Eastern_mondop._Monks._2016-10-10_14-47-46.jpg*

![ยักษ์ทวารบาล (ทศกัณฐ์) วัดอรุณ](https://thai-art-knowledge.pages.dev/images/photos/wat_arun_yaksha_thotsakan.jpg)

*ภาพ: Jakub Hałun · CC BY-SA 4.0 · https://commons.wikimedia.org/wiki/File:20160727_Bangkok_Wat_Arun_5513.jpg*

## ผู้แบก (atlantes / caryatids)
| ชื่อ | รูป | ตำแหน่งที่พบ |
|---|---|---|
| ยักษ์แบก | ยักษ์ยืนหรือนั่งยองๆ ยกแขนแบก | ฐานปรางค์ ฐานเจดีย์ |
| กระบี่แบก (ลิงแบก) | วานรยกแขนแบก | ฐานปรางค์วัดอรุณ |
| มารแบก | อสูรร่างเล็กแบกแถว | ฐานชั้นซ้อน |
| ครุฑแบก / ครุฑยุดนาค | ครุฑกางปีกยุดนาค | ฐานอุโบสถหลวง |
| เทวดาแบก | เทวดาคุกเข่ายกแขนแบก | ฐานมณฑปทิศวัดอรุณ |

- **ความหมาย:** สิ่งที่อยู่ข้างบนมีความศักดิ์สิทธิ์จนแม้ยักษ์และเทวดายังต้องแบกไว้ ตัวผู้แบกยังทำหน้าที่เป็นท้องไม้ของฐาน
- **ท่าทาง:** คุกเข่าหรือย่อตัว แขนทั้งสองยกเหนือศีรษะ ฝ่ามือดันชั้นบน ยืนเรียงชิดกันเป็นจังหวะ

## รูปอื่นบนอาคาร
- **กินรี / กินนร:** ครึ่งคนครึ่งนก อยู่ในซุ้มฐาน
- **พระอินทร์ทรงช้างเอราวัณ:** ในซุ้มจระนำของปรางค์ประธานวัดอรุณ
- **พระพายทรงม้า:** ในซุ้มของปรางค์ทิศวัดอรุณ **(ควรตรวจ)**
- **ยักษ์ทวารบาล / ตุ๊กตาจีน:** เฝ้าประตูและบันได
- **สิงห์ / นาค:** ปลายพนักบันได

## การทำเป็นชิ้นไม้
- **แถวผู้แบก:**
  - เป็นแถบไม้มีคานบนกับคานล่าง ระหว่างรูปแต่ละตัวเจาะช่องยอดแหลม (ช่องใต้แขนที่ยกขึ้น)
  - ซ้อน 2 ชั้น ชั้นหน้ามีลายปากกาเป็นตัวคน
  - ระยะห่างระหว่างรูปประมาณ 12 มม. ที่สเกล 1:80
- **รูปในซุ้ม:** วาดด้วยปากกาเป็นเส้นโครง (`fig_kinnari`, `fig_yaksha`, `fig_erawan`, `fig_buddha` ใน generator)